ÇEVİRİ GÖZLEMEVİ
Aynı âyetin lafzı, tercüme tanıkları ve kaynak sınırı — tek okuma yüzeyinde. Şâkul’u bir kelimenin üzerinde gezdir; karşılığın tanıktan tanığa nasıl değiştiğini, yorum okumadan, kendi gözünle gör.
KANIT MÜHRÜ · 05 / 05
KAYDIRARAK İLERLE
01 · METİN
02 · TANIKLAR
Elmalılı Hamdi Yazır · Hak Dîni Kur'an Dili · 1935
Ancak sana ederiz kulluğu, ibadeti ve ancak senden dileriz yardımı, inayeti. (Ya Rab!).
Hasan Basri Çantay · Kur'ân-ı Hakîm ve Meâl-i Kerîm · 1952-1953
Yalınız sana ibâdet (kulluk) ederiz, yalınız senden yardım isteriz.
Ömer Nasuhi Bilmen · Kur'ân-ı Kerîm'in Türkçe Meâl-i Âlîsi ve Tefsiri · 1964-1966
Ya Rabbi! Yalnız Sana ibadet ederiz, ancak Sen'den yardım dileriz.
Diyanet İşleri Başkanlığı · Kur'an-ı Kerim Meali (güncel neşir)
(Allahım!) Yalnız sana ibadet ederiz ve yalnız senden yardım dileriz.
03 · BAĞLAM
Mef'ûl olan «إياك» fiilden önce gelir; klasik nahivde bu öne alış (takdîm) hasr ifade eder — hüküm yalnız zikredilen şeye has kılınır, ondan başkası dışarıda bırakılır: 'Sana ibadet ederiz, Senden başkasına ibadet etmeyiz.'
Sa'dî, Teysîru'l-Kerîmi'r-Rahmân (Fâtiha 1:5 şerhi)
Fâtiha'nın ilk dört ayeti Allah'tan gâib sîgasıyla söz eder ('el-hamdü lillâhi rabbi'l-âlemîn'); beşinci ayette hitap birden muhataba döner ('iyyâke') — kul artık O'ndan söz etmiyor, doğrudan O'na sesleniyor.
Fâtiha 1:2-4 ile 1:5 arasındaki zamir karşılaştırması (mushaf metni)
04 · KAYNAK NOTU
Tüm ibadet ve itaat çeşitlerini yalnızca sana has kılarız. Sana hiç bir kimseyi ortak koşmayız. Bütün işlerimizde yardımı, yalnız senden dileriz. Bütün hayır senin elindendir. Senden başka yardımcı yoktur.
el-Muhtasar · el-Muhtasar fî Tefsîri'l-Kur'âni'l-Kerîm · Tefsir Merkezi (King Fahd Kur'an-ı Kerîm Basım Kompleksi, Medine)
05 · İNCELEME SONUCU
Dört tanığın hepsinde öne alınan nesne (iyyâke) bir vurgu sözcüğüyle karşılanıyor — Elmalılı ve Çantay 'ancak/yalınız', Bilmen ve Diyanet 'yalnız' diyor. Farkı asıl belirleyen, hitabın başına eklenen sesleniş: Bilmen 'Ya Rabbi!' ile açıyor, Diyanet '(Allahım!)' ekliyor, Elmalılı aynı vurguyu parantezde ayet sonuna taşıyor, Çantay hiçbir seslenişle genişletmiyor.
Sadece künyesi doğrulanmış tanıklar gösterilir.
GÖZLEM ARŞİVİ