EHLİ SÜNNET — İLİM VE HAKİKAT

FASIL IMUÂSARA / ÇAĞDAŞLIK

MUÂSARA

O gün orada kim vardı?

Bir yıl ve bir şehir seçin: o an orada kimin hayatta olduğunu, kimin ders verdiğini görün. Her yatay şerit bir âlimin ömrüdür; şeridin koyu gövdesi onun ders verdiği yıllardır.

NASIL OKUNUR

IYılı değiştirinAşağıdaki sürgüyü çekin ya da şeritlerin üstündeki yıl çizgisini sürükleyin. Ok tuşları bir yıl, Shift ile on yıl, PageUp/PageDown yirmi beş yıl atlar.
IIBir isme bakınŞeridine tıklayın: doğum ve vefat tarihleri, bulunduğu şehirler, belgelenmiş bağlantıları ve kaynağı açılan levhada görünür.
IIIİki ismi kıyaslayınKesişim ekranı iki ismin ortak yıllarını, ortak şehirlerini ve görüşmelerinin kaynakla sabit mi yoksa yalnız mümkün mü olduğunu söyler.

FASIL IIYIL

Bakılan yıl · hicrî

1h310h

FASIL IIIBELDE

ŞEHİR KİMLİĞİ

Basra

Basra'da kelâm, fıkıh, hadis, tarih, Arap dili, Arap edebiyatı ve ensâb konularında bol miktarda eser kaleme alındı. II-IV. (VIII-X.) yüzyıllarda burada Arapça'nın gramer kurallarını tesbit eden ve Basriyyûn adıyla şöhret bulan büyük dilciler yetişmiştir.

Kaynak — TDV İslâm Ansiklopedisi, “BASRA”

DEVİR NOTU101–150h

Tedvîn devri

Resûl-i Ekrem’e ait bilgilerin tasnif edilmeden derlenip biriktirildiği tedvîn dönemi I. (VII.) yüzyılın sonlarından başlayıp II. (VIII.) yüzyılın ortalarına kadar sürer. Bu işi yapan kimseye müdevvin, ortaya çıkan çalışmaya müdevven denir.

Kaynak — TDV İslâm Ansiklopedisi, “TEDVÎN”

110h yılında Basra: kayıtlı 59 isimden 25 tanesi hayattaydı, 14 tanesi ders veriyordu.Kayıtlı olmayan isimler görünmez.

Ebû Bekreأبو بكرة59 yıl önce vefat ettiv. 51h (ihtilaflı)Basra1. tabaka · tâbiînSahâbî.

İbn Ya‘merابن يعمر21 yıl önce vefat ettiv. 89h (ihtilaflı)Basra1. tabaka · tâbiînKur’an’ı noktalayan tâbiî, Merv kadısı.

Ebü'l-Âliye er-Riyâhîأبو العالية الرياحي20 yıl önce vefat ettiv. 90h (ihtilaflı)Basra1. tabaka · tâbiînBasra'nın erken dönem müfessir ve kurrâsından; tefsirde çok nakledilir.

Ebû Osmân en-Nehdîأبو عثمان النهدي15 yıl önce vefat ettiv. 95h (ihtilaflı)Basra1. tabaka · tâbiînCâhiliyeye yetişip Müslüman olan (muhadram) Basralı âbid tâbiî.

Mutarrif b. Abdillahمطرّف بن عبد الله15 yıl önce vefat ettiv. 95h (ihtilaflı)Basra1. tabaka · tâbiînBasra'nın zühdü ve hikmetli sözleriyle tanınan tâbiîlerinden.

Ebû Kılâbe el-Cermîأبو قلابة الجرمي6 yıl önce vefat ettiv. 104h (ihtilaflı)Basra1. tabaka · tâbiînBasra'dan Şam'a geçen tâbiî fakih; hadis ve verâsıyla anılır.

Hasan-ı Basrîالحسن البصري~89 yaşında · ders veriyorv. 110hBasra1. tabaka · tâbiînBasra'nın imamı; vaaz, zühd ve fıkıhta bir çağı belirleyen tâbiî.

Muhammed b. Sîrînابن سيرين~77 yaşında · ders veriyorv. 110hBasra1. tabaka · tâbiînBasralı fakih ve muhaddis; rüya tabiri ve isnad titizliğiyle tanınır.

Katâde b. Diâmeقتادة بن دعامة~50 yaşında · ders veriyorv. 117h (ihtilaflı)Basra2. tabaka · tâbiîn sonuBasra'nın hâfızası; âmâ olduğu hâlde tefsir ve ensâbda otorite.

Sâbit el-Bünânîثابت البناني69 yaşında · ders veriyorv. 127hBasra2. tabaka · tâbiîn sonuBasralı muhaddis, âbid ve zâhid.

Eyyûb es-Sahtiyânîأيّوب السختياني~44 yaşında · ders veriyorv. 131hBasra2. tabaka · tâbiîn sonuBasra'nın imamı; sünnete bağlılığı ve isnad titizliğiyle örnek.

Mâlik b. Dînârمالك بن دينارyaşı bilinmiyor · ders veriyorv. 131hBasra2. tabaka · tâbiîn sonuİlk zâhidlerden.

Yûnus b. Ubeydيونس بن عبيدyaşı bilinmiyor · ders veriyorv. 139hBasra2. tabaka · tâbiîn sonuBasralı muhaddis ve zâhid; ticaretteki dürüstlüğüyle örnek gösterilir.

Dâvûd b. Ebî Hindداود بن أبي هندyaşı bilinmiyor · ders veriyorv. 140h (ihtilaflı)Basra2. tabaka · tâbiîn sonuBasralı muhaddis ve fakih; Şa'bî ve İbn Sîrîn'den rivayet etti.

Humeyd et-Tavîlحميد الطويل42 yaşında · ders veriyorv. 142h (ihtilaflı)Basra2. tabaka · tâbiîn sonuBasralı muhaddis; Enes b. Mâlik'ten rivayetiyle tanınır.

Süleymân et-Teymîسليمان التيمي~64 yaşında · ders veriyorv. 143hBasra2. tabaka · tâbiîn sonuBasralı âbid muhaddis; ibadeti ve hadisteki sağlamlığıyla anılır.

Hişâm b. Hassânهشام بن حسانyaşı bilinmiyor · ders veriyorv. 148h (ihtilaflı)Basra2. tabaka · tâbiîn sonuBasralı muhaddis; İbn Sîrîn ve Hasan-ı Basrî'den rivayet etti.

Abdullah b. Avnعبد الله بن عون44 yaşında · ders veriyorv. 151h (ihtilaflı)Basra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînBasralı muhaddis ve zâhid; fitnelerden uzak durmasıyla anılır.

Hişâm ed-Destüvâîهشام الدستوائيyaşı bilinmiyor · ders veriyorv. 153hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînHadis hâfızı.

Ma'mer b. Râşidمعمر بن راشد~15 yaşında · hayattav. 153hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînBasra'dan Yemen'e göçen muhaddis; el-Câmi' adlı eseriyle tanınır.

Ebû Amr b. el-Alâأبو عمرو بن العلاء~40 yaşında · ders veriyorv. 154h (ihtilaflı)Basra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînYedi kırâat imamından; Basra dil ve kırâat mektebinin reisi.

Saîd b. Ebî Arûbeسعيد بن أبي عروبةyaşı bilinmiyor · hayattav. 156h (ihtilaflı)Basra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînBasra'da hadisi konularına göre ilk tasnif edenlerden.

Züfer b. Hüzeylزفر بن الهذيل1 yıl sonra doğacakv. 158hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînEbû Hanîfe’nin öğrencisi, Hanefî mezhebinin imamlarından biri.

Şu'be b. el-Haccâcشعبة بن الحجّاج~28 yaşında · hayattav. 160hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînHadis tenkidinin kurucusu; «emîrü'l-mü'minîn fi'l-hadîs» diye anıldı.

Süfyân es-Sevrîسفيان الثوري13 yaşında · hayattav. 161hKûfe3. tabaka · etbâu’t-tâbiînKûfe'nin imamı; hadis ve fıkıhta otorite kabul edilen müctehid.

Hammâd b. Selemeحمّاد بن سلمة~20 yaşında · hayattav. 167hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînBasralı imam; Sünen tasnif eden ilk isimlerden sayılır.

Halîl b. Ahmed el-Ferâhîdîالخليل بن أحمد~10 yaşında · hayattav. 175h (ihtilaflı)Basra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînArap aruzunu kuran ve ilk Arapça sözlüğü Kitâbü'l-Ayn'ı yazan dilci.

Abdülvâhid b. Zeydعبد الواحد بن زيدyaşı bilinmiyor · hayattav. 177hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînİlk devir sûfîlerinden.

Hammâd b. Zeydحمّاد بن زيد12 yaşında · hayattav. 179hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînBasra'nın imamı; âmâ olduğu hâlde hadisi ezberden rivayet etti.

Sîbeveyhiسيبويهyaşı bilinmiyor · hayattav. 180hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînArap dili gramerine dair zamanımıza ulaşan ilk hacimli eserin yazarı ve Basra nahiv mektebinin en önemli temsilcisi.

Yezîd b. Zürey‘يزيد بن زريعhenüz doğmamıştıv. 182hBasra4. tabaka · tebeu’l-etbâHadis hâfızı.

Yûnus b. Habîbيونس بن حبيبhenüz doğmamıştıv. 182hBasra4. tabaka · tebeu’l-etbâBasra dil mektebinin tanınmış âlimi.

Bişr b. Mufaddalبشر بن المفضلhenüz doğmamıştıv. 187h (ihtilaflı)Basra4. tabaka · tebeu’l-etbâHadis hâfızı.

Gunderغندر0 yaşında · hayattav. 193hBasra4. tabaka · tebeu’l-etbâBasralı hadis hâfızı.

İsmâil b. Uleyyeابن عليّة0 yaşında · hayattav. 193hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînBasra ve Bağdat'ın muhaddisi; Ahmed b. Hanbel'in hocalarından.

Abdurrahman b. Mehdîعبد الرحمن بن مهدي25 yıl sonra doğacakv. 198hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînHadis tenkidinin diğer büyük imamı; Kattân'ın çağdaşı ve dengi.

Yahyâ b. Saîd el-Kattânيحيى بن سعيد القطّان10 yıl sonra doğacakv. 198hBasra3. tabaka · etbâu’t-tâbiînHadis tenkidinin iki büyük imamından; râvi değerlendirmede ölçü.

Ezher b. Sa‘dأزهر بن سعدhenüz doğmamıştıv. 203hBasra4. tabaka · tebeu’l-etbâHadis hâfızı.

Ebû Dâvûd et-Tayâlisîالطيالسي23 yıl sonra doğacakv. 204hBasra4. tabaka · tebeu’l-etbâMüsned tasnif eden ilk isimlerden; Basralı hâfız.

Ravh b. Ubâdeروح بن عبادةhenüz doğmamıştıv. 205hBasra4. tabaka · tebeu’l-etbâHadis hâfızı.

doğum yılı bilinmiyor
hayatta
ders veriyor — kaynakla sabit
ders veriyor — tahminî

FİHRİSTBasra

Basra kesiti, 110 hicrî — 59 kayıt
İsim	Kim	Doğum	Vefat	110h durumu
Ebû Bekre	Sahâbî.	bilinmiyor	51 hicrî (ihtilaflı)	vefat etmişti
İbn Ya‘mer	Kur’an’ı noktalayan tâbiî, Merv kadısı.	bilinmiyor	89 hicrî (ihtilaflı)	vefat etmişti
Ebü'l-Âliye er-Riyâhî	Basra'nın erken dönem müfessir ve kurrâsından; tefsirde çok nakledilir.	bilinmiyor	90 hicrî (ihtilaflı)	vefat etmişti
Ebû Osmân en-Nehdî	Câhiliyeye yetişip Müslüman olan (muhadram) Basralı âbid tâbiî.	bilinmiyor	95 hicrî (ihtilaflı)	vefat etmişti
Mutarrif b. Abdillah	Basra'nın zühdü ve hikmetli sözleriyle tanınan tâbiîlerinden.	~2 hicrî	95 hicrî (ihtilaflı)	vefat etmişti
Ebû Kılâbe el-Cermî	Basra'dan Şam'a geçen tâbiî fakih; hadis ve verâsıyla anılır.	bilinmiyor	104 hicrî (ihtilaflı)	vefat etmişti
Hasan-ı Basrî	Basra'nın imamı; vaaz, zühd ve fıkıhta bir çağı belirleyen tâbiî.	~21 hicrî	110 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Muhammed b. Sîrîn	Basralı fakih ve muhaddis; rüya tabiri ve isnad titizliğiyle tanınır.	~33 hicrî	110 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Katâde b. Diâme	Basra'nın hâfızası; âmâ olduğu hâlde tefsir ve ensâbda otorite.	~60 hicrî	117 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı, ders veriyordu
Sâbit el-Bünânî	Basralı muhaddis, âbid ve zâhid.	41 hicrî	127 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Eyyûb es-Sahtiyânî	Basra'nın imamı; sünnete bağlılığı ve isnad titizliğiyle örnek.	~66 hicrî	131 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Mâlik b. Dînâr	İlk zâhidlerden.	bilinmiyor	131 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Yûnus b. Ubeyd	Basralı muhaddis ve zâhid; ticaretteki dürüstlüğüyle örnek gösterilir.	bilinmiyor	139 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Dâvûd b. Ebî Hind	Basralı muhaddis ve fakih; Şa'bî ve İbn Sîrîn'den rivayet etti.	bilinmiyor	140 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı, ders veriyordu
Humeyd et-Tavîl	Basralı muhaddis; Enes b. Mâlik'ten rivayetiyle tanınır.	68 hicrî	142 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı, ders veriyordu
Süleymân et-Teymî	Basralı âbid muhaddis; ibadeti ve hadisteki sağlamlığıyla anılır.	~46 hicrî	143 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Hişâm b. Hassân	Basralı muhaddis; İbn Sîrîn ve Hasan-ı Basrî'den rivayet etti.	bilinmiyor	148 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı, ders veriyordu
Abdullah b. Avn	Basralı muhaddis ve zâhid; fitnelerden uzak durmasıyla anılır.	66 hicrî	151 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı, ders veriyordu
Hişâm ed-Destüvâî	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	153 hicrî	hayattaydı, ders veriyordu
Ma'mer b. Râşid	Basra'dan Yemen'e göçen muhaddis; el-Câmi' adlı eseriyle tanınır.	~95 hicrî	153 hicrî	hayattaydı
Ebû Amr b. el-Alâ	Yedi kırâat imamından; Basra dil ve kırâat mektebinin reisi.	~70 hicrî	154 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı, ders veriyordu
Saîd b. Ebî Arûbe	Basra'da hadisi konularına göre ilk tasnif edenlerden.	bilinmiyor	156 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı
Züfer b. Hüzeyl	Ebû Hanîfe’nin öğrencisi, Hanefî mezhebinin imamlarından biri.	111 hicrî	158 hicrî	henüz doğmamıştı
Şu'be b. el-Haccâc	Hadis tenkidinin kurucusu; «emîrü'l-mü'minîn fi'l-hadîs» diye anıldı.	~82 hicrî	160 hicrî	hayattaydı
Süfyân es-Sevrî	Kûfe'nin imamı; hadis ve fıkıhta otorite kabul edilen müctehid.	97 hicrî	161 hicrî	hayattaydı
Hammâd b. Seleme	Basralı imam; Sünen tasnif eden ilk isimlerden sayılır.	~90 hicrî	167 hicrî	hayattaydı
Halîl b. Ahmed el-Ferâhîdî	Arap aruzunu kuran ve ilk Arapça sözlüğü Kitâbü'l-Ayn'ı yazan dilci.	~100 hicrî	175 hicrî (ihtilaflı)	hayattaydı
Abdülvâhid b. Zeyd	İlk devir sûfîlerinden.	bilinmiyor	177 hicrî	hayattaydı
Hammâd b. Zeyd	Basra'nın imamı; âmâ olduğu hâlde hadisi ezberden rivayet etti.	98 hicrî	179 hicrî	hayattaydı
Sîbeveyhi	Arap dili gramerine dair zamanımıza ulaşan ilk hacimli eserin yazarı ve Basra nahiv mektebinin en önemli temsilcisi.	bilinmiyor	180 hicrî	hayattaydı
Yezîd b. Zürey‘	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	182 hicrî	henüz doğmamıştı
Yûnus b. Habîb	Basra dil mektebinin tanınmış âlimi.	bilinmiyor	182 hicrî	henüz doğmamıştı
Bişr b. Mufaddal	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	187 hicrî (ihtilaflı)	henüz doğmamıştı
Gunder	Basralı hadis hâfızı.	110 hicrî	193 hicrî	hayattaydı
İsmâil b. Uleyye	Basra ve Bağdat'ın muhaddisi; Ahmed b. Hanbel'in hocalarından.	110 hicrî	193 hicrî	hayattaydı
Abdurrahman b. Mehdî	Hadis tenkidinin diğer büyük imamı; Kattân'ın çağdaşı ve dengi.	135 hicrî	198 hicrî	henüz doğmamıştı
Yahyâ b. Saîd el-Kattân	Hadis tenkidinin iki büyük imamından; râvi değerlendirmede ölçü.	120 hicrî	198 hicrî	henüz doğmamıştı
Ezher b. Sa‘d	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	203 hicrî	henüz doğmamıştı
Ebû Dâvûd et-Tayâlisî	Müsned tasnif eden ilk isimlerden; Basralı hâfız.	~133 hicrî	204 hicrî	henüz doğmamıştı
Ravh b. Ubâde	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	205 hicrî	henüz doğmamıştı
Ya'kūb el-Hadramî	On kırâat imamından; Basra kırâatinin temsilcisi.	~117 hicrî	205 hicrî	henüz doğmamıştı
Ahfeş el-Evsat	Basra dil mektebinin tanınmış âlimi.	bilinmiyor	215 hicrî (ihtilaflı)	henüz doğmamıştı
Muhammed b. Abdullah el-Ensârî	Muhaddis ve kadı.	118 hicrî	215 hicrî	henüz doğmamıştı
Affân b. Müslim	Bağdat muhaddisi diye anılan ve mihne olayında ilk defa sorguya çekilen âlim.	bilinmiyor	220 hicrî	henüz doğmamıştı
Abdullah b. Mesleme el-Ka'nebî	Muvatta'ın en sağlam râvilerinden; zühdüyle de anılır.	130 hicrî	221 hicrî	henüz doğmamıştı
Tebûzekî	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	223 hicrî	henüz doğmamıştı
Amr b. Merzûk	Basra’nın tanınmış muhaddisi.	bilinmiyor	224 hicrî	henüz doğmamıştı
Süleyman b. Harb	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	224 hicrî	henüz doğmamıştı
Ebü’l-velîd et-Tayâlisî	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	227 hicrî	henüz doğmamıştı
Müsedded b. Müserhed	Basra'nın hâfızı; Müsned tasnif edenlerden, Buhârî'nin hocası.	~150 hicrî	228 hicrî	henüz doğmamıştı
Ali b. el-Medînî	İlel ilminin imamı; Buhârî'nin kendisine hayranlık duyduğu hoca.	161 hicrî	234 hicrî	henüz doğmamıştı
Muhâsibî	İlk sûfîlerden, hadis, kelâm ve tefsir âlimi.	165 hicrî	243 hicrî	henüz doğmamıştı
Amr b. Ali el-Fellâs	Basra'nın hâfızı ve cerh-ta'dîl âlimi; Buhârî'nin hocalarından.	bilinmiyor	249 hicrî	henüz doğmamıştı
Bündâr (Muhammed b. Beşşâr)	Basra'nın muhaddisi; Kütüb-i Sitte müelliflerinin ortak hocası.	167 hicrî	252 hicrî	henüz doğmamıştı
İbnü’l-müsennâ	Hadis hâfızı.	bilinmiyor	252 hicrî	henüz doğmamıştı
Câhiz	Arap edebiyatının en büyük nesir yazarlarından ve Mu‘tezile kelâmcılarından biri.	bilinmiyor	255 hicrî	henüz doğmamıştı
Muhammed b. İsmâil el-Buhârî	el-Câmiu's-sahîh'in müellifi; sahih hadisi ilk defa müstakil olarak topladı.	194 hicrî	256 hicrî	henüz doğmamıştı
Ebû Dâvûd es-Sicistânî	Sünen'in müellifi; ahkâm hadislerini derleyen imam.	202 hicrî	275 hicrî	henüz doğmamıştı
Müberred	Arap dili ve edebiyatı âlimi.	bilinmiyor	286 hicrî	henüz doğmamıştı

Usul ve kaynak notu

Tarihler hicrîdir: Sayfadaki bütün yıllar hicrîdir ve “h” harfiyle yazılır. Kesin olmayan doğum yılları “~” ile, kaynaklarda ihtilaflı olan vefat yılları “v. 110h (ihtilaflı)” biçiminde gösterilir; modül bir tarihi seçip diğerini gizlemez.
“Ders verdiği yıllar” nasıl kuruldu: Bir ismin faal dönemi kaynakta açıkça yazıyorsa şerit tam mürekkeple çizilir. Yazmıyorsa muhafazakâr bir payla türetilir ve kesikli desenle çizilir — kaynakla sabit olanla asla aynı görünmez. Efsanedeki iki örnek parçacık bu farkı gösterir.
Doğum yılı bilinmeyen isim: Şerit çözülerek başlar; yaş rakamı verilmez, “yaşı bilinmiyor” yazılır. Hiçbir yerde tahminî bir doğum yılı kesinmiş gibi gösterilmez.
Görüşme hükmü: Hadis usulünde muâsara, “görüştükleri kesinlikle bilinmeyen, fakat karşılaşmaları ve birbirlerinden hadis almaları mümkün olan iki râvinin aynı zaman diliminde yaşaması” demektir. Müslim’e göre ikisi aynı zaman diliminde yaşamışsa birinin diğeriyle karşılaşıp ondan hadis duymuş olması mümkündür; itiraz edenler ise rivayette muâsaranın değil mülâkatın şart koşulması gerektiğini söylemiştir. Bu modül de aynı ayrımı korur: “görüşmesi kaynakla sabit” ile “görüşmesi mümkün” aynı şey değildir.Kaynak — TDV İslâm Ansiklopedisi, “MUÂSARA”
Kayıtlı olmayan isim görünmez: Bu kesit bir ansiklopedi değil, kaynağı doğrulanmış kayıtların listesidir. Bir belde sekmesinde bir isim yoksa bu “orada yoktu” demek değil, “bu kesitte kaydı yok” demektir. Her kaydın tek bir kaynağı vardır ve o kaynak levhada yazılıdır; cilt ve sayfa numarası verilmez.

İLİM VE HAKİKAT · MUÂSARA · KAYITLAR TEK KAYNAKLIDIR

110 hicrî · Basra kesiti

Ebû Bekre — doğum bilinmiyor, vefat 51h
İbn Ya‘mer — doğum bilinmiyor, vefat 89h
Ebü'l-Âliye er-Riyâhî — doğum bilinmiyor, vefat 90h
Ebû Osmân en-Nehdî — doğum bilinmiyor, vefat 95h
Mutarrif b. Abdillah — doğum ~2h, vefat 95h
Ebû Kılâbe el-Cermî — doğum bilinmiyor, vefat 104h
Hasan-ı Basrî — doğum ~21h, vefat 110h — bu yıl hayattaydı
Muhammed b. Sîrîn — doğum ~33h, vefat 110h — bu yıl hayattaydı
Katâde b. Diâme — doğum ~60h, vefat 117h — bu yıl hayattaydı
Sâbit el-Bünânî — doğum 41h, vefat 127h — bu yıl hayattaydı
Eyyûb es-Sahtiyânî — doğum ~66h, vefat 131h — bu yıl hayattaydı
Mâlik b. Dînâr — doğum bilinmiyor, vefat 131h — bu yıl hayattaydı
Yûnus b. Ubeyd — doğum bilinmiyor, vefat 139h — bu yıl hayattaydı
Dâvûd b. Ebî Hind — doğum bilinmiyor, vefat 140h — bu yıl hayattaydı
Humeyd et-Tavîl — doğum 68h, vefat 142h — bu yıl hayattaydı
Süleymân et-Teymî — doğum ~46h, vefat 143h — bu yıl hayattaydı
Hişâm b. Hassân — doğum bilinmiyor, vefat 148h — bu yıl hayattaydı
Abdullah b. Avn — doğum 66h, vefat 151h — bu yıl hayattaydı
Hişâm ed-Destüvâî — doğum bilinmiyor, vefat 153h — bu yıl hayattaydı
Ma'mer b. Râşid — doğum ~95h, vefat 153h — bu yıl hayattaydı
Ebû Amr b. el-Alâ — doğum ~70h, vefat 154h — bu yıl hayattaydı
Saîd b. Ebî Arûbe — doğum bilinmiyor, vefat 156h — bu yıl hayattaydı
Züfer b. Hüzeyl — doğum 111h, vefat 158h
Şu'be b. el-Haccâc — doğum ~82h, vefat 160h — bu yıl hayattaydı
Süfyân es-Sevrî — doğum 97h, vefat 161h — bu yıl hayattaydı
Hammâd b. Seleme — doğum ~90h, vefat 167h — bu yıl hayattaydı
Halîl b. Ahmed el-Ferâhîdî — doğum ~100h, vefat 175h — bu yıl hayattaydı
Abdülvâhid b. Zeyd — doğum bilinmiyor, vefat 177h — bu yıl hayattaydı
Hammâd b. Zeyd — doğum 98h, vefat 179h — bu yıl hayattaydı
Sîbeveyhi — doğum bilinmiyor, vefat 180h — bu yıl hayattaydı
Yezîd b. Zürey‘ — doğum bilinmiyor, vefat 182h
Yûnus b. Habîb — doğum bilinmiyor, vefat 182h
Bişr b. Mufaddal — doğum bilinmiyor, vefat 187h
Gunder — doğum 110h, vefat 193h — bu yıl hayattaydı
İsmâil b. Uleyye — doğum 110h, vefat 193h — bu yıl hayattaydı
Abdurrahman b. Mehdî — doğum 135h, vefat 198h
Yahyâ b. Saîd el-Kattân — doğum 120h, vefat 198h
Ezher b. Sa‘d — doğum bilinmiyor, vefat 203h
Ebû Dâvûd et-Tayâlisî — doğum ~133h, vefat 204h
Ravh b. Ubâde — doğum bilinmiyor, vefat 205h
Ya'kūb el-Hadramî — doğum ~117h, vefat 205h
Ahfeş el-Evsat — doğum bilinmiyor, vefat 215h
Muhammed b. Abdullah el-Ensârî — doğum 118h, vefat 215h
Affân b. Müslim — doğum bilinmiyor, vefat 220h
Abdullah b. Mesleme el-Ka'nebî — doğum 130h, vefat 221h
Tebûzekî — doğum bilinmiyor, vefat 223h
Amr b. Merzûk — doğum bilinmiyor, vefat 224h
Süleyman b. Harb — doğum bilinmiyor, vefat 224h
Ebü’l-velîd et-Tayâlisî — doğum bilinmiyor, vefat 227h
Müsedded b. Müserhed — doğum ~150h, vefat 228h
Ali b. el-Medînî — doğum 161h, vefat 234h
Muhâsibî — doğum 165h, vefat 243h
Amr b. Ali el-Fellâs — doğum bilinmiyor, vefat 249h
Bündâr (Muhammed b. Beşşâr) — doğum 167h, vefat 252h
İbnü’l-müsennâ — doğum bilinmiyor, vefat 252h
Câhiz — doğum bilinmiyor, vefat 255h
Muhammed b. İsmâil el-Buhârî — doğum 194h, vefat 256h
Ebû Dâvûd es-Sicistânî — doğum 202h, vefat 275h
Müberred — doğum bilinmiyor, vefat 286h

MUÂSARAMUÂSARA

Basra

Tedvîn devri

Usul ve kaynak notu

MUÂSARA