Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 21/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| صحيح البخاري | kfcris · 249 (240r) | 928 h. (~1522 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| صحيح البخاري | kfcris · 252 (75v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الجامع الصحيح | kfcris · 2932 (73v) | 862 h. (~1458 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| صحيح مسلم | kfcris · 322 (57v) | 861 h. (~1457 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الترغيب والترهيب | kfcris · 354 (38r) | 862 h. (~1458 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| الجامع الصغير من حديث البشير النذير | kfcris · 3606 (109v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| نزهة النظر في توضيح نخبة الفكر | kfcris · 3987 (41v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| نزهة النظر في توضيح نخبة الفكر | kfcris · 3987 (41v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الفتح المبين في شرح الأربعين | kfcris · 419 (298v) | 1061 h. (~1651 m.) | Kahire | kırâat | 6 | kısmi |
| ثلاثيات البخاري | kfcris · 6779-5 (138v) | 946 h. (~1540 m.) | Kahire | kırâat | 53 | kısmi |
| الترغيب والترهيب | kfcris · 8758 (1v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الترغيب والترهيب | kfcris · 8758 (5r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| عقيلة أتراب القصائد في أسنى المقاصد | Khalidi Library · AKDI 00081 0541 (52r) | 694 h. (~1295 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| حرز الأماني ووجه التهاني | Khalidi Library · AKDI 00085 0541 (3v) | 631 h. (~1234 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| حرز الأماني ووجه التهاني | Khalidi Library · AKDI 00085 0541 (3v) | tarihsiz | — | kırâat | 1 | kısmi |
| حواشي وتلخيصات على الجامع الصحيح للبخاري | Khalidi Library · AKDI 00120 0138 (1r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| صحيح مسلم | Khalidi Library · AKDI 00149 0610 (198r) | 758 h. (~1358 m.) | Kudüs | kırâat | 11 | kısmi |
| صحيح مسلم | Khalidi Library · AKDI 00149 0610 (198v) | 960 h. (~1553 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| صحيح مسلم | Khalidi Library · AKDI 00149 0610 (1v) | 594 h. (~1198 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الجامع الصغير من أحاديث البشير النذير | Khalidi Library · AKDI 00152 0310 (243v) | 982 h. (~1575 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الجامع الصغير من حديث البشير النذير | Khalidi Library · AKDI 00158 0210 (375v) | 1049 h. (~1640 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| جامع الأصول في أحاديث الرسول | Khalidi Library · AKDI 00179 0280 (1r) | 664 h. (~1266 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| جامع الأصول في أحاديث الرسول | Khalidi Library · AKDI 00179 0280 (276r) | 752 h. (~1352 m.) | Kahire | kırâat | 4 | kısmi |
| جامع الأصول في أحاديث الرسول | Khalidi Library · AKDI 00179 0280 (276v) | 635 h. (~1238 m.) | — | kırâat | 13 | kısmi |
| جامع الأصول في أحاديث الرسول | Khalidi Library · AKDI 00179 0280 (276v) | tarihsiz | — | kırâat | 14 | kısmi |
| جامع الأصول في أحاديث الرسول | Khalidi Library · AKDI 00181 0247 (1r) | 666 h. (~1268 m.) | Konya | kırâat | 3 | kısmi |
| جامع الأصول في أحاديث الرسول | Khalidi Library · AKDI 00181 0247 (257v) | 666 h. (~1268 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| الأربعون الأبدال في تساعيات البخاري ومسلم | Khalidi Library · AKDI 00183 1192 (1r) | tarihsiz | — | kırâat | 5 | kısmi |
| الأربعون الأبدال في تساعيات البخاري ومسلم | Khalidi Library · AKDI 00183 1192 (22r) | 688 h. (~1290 m.) | Kahire | kırâat | 23 | kısmi |
| الأربعون الأبدال في تساعيات البخاري ومسلم | Khalidi Library · AKDI 00183 1192 (22v) | 689 h. (~1291 m.) | Kahire | kırâat | 12 | kısmi |
| الأربعون الأبدال في تساعيات البخاري ومسلم | Khalidi Library · AKDI 00184 1192 (43r) | 688 h. (~1290 m.) | Kahire | kırâat | 18 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00206 0091 (101r) | 575 h. (~1180 m.) | İskenderiye | kırâat | 5 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00206 0091 (101v) | 575 h. (~1180 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00206 0091 (2r) | 689 h. (~1291 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00206 0091 (2r) | 505 h. (~1112 m.) | Kahire | kırâat | 8 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00206 0091 (31r) | 575 h. (~1180 m.) | İskenderiye | kırâat | 6 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00206 0091 (68r) | 575 h. (~1180 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00219 0045 (59v) | 520 h. (~1127 m.) | Bağdat | kırâat | 6 | kısmi |
| الملخص للمتحفظين | Khalidi Library · AKDI 00219 0045 (85v) | 520 h. (~1127 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| النهاية في غريب الحديث والأثر | Khalidi Library · AKDI 00221 0726 (276r) | 618 h. (~1222 m.) | Musul | kırâat | 4 | kısmi |
| النهاية في غريب الحديث والأثر | Khalidi Library · AKDI 00222 0628 (342r) | 618 h. (~1222 m.) | Musul | kırâat | 4 | kısmi |
| النهاية في غريب الحديث والأثر | Khalidi Library · AKDI 00222 0628 (342r) | 618 h. (~1222 m.) | Musul | kırâat | 4 | kısmi |
| النهاية في غريب الحديث والأثر | Khalidi Library · AKDI 00223 0380 (330v) | tarihsiz | — | semâ' | 2 | kısmi |
| تبيين الحقائق في شرح كنز الدقائق | Khalidi Library · AKDI 00576 0932 (67r) | 1114 h. (~1703 m.) | Kahire | kırâat | 1 | kısmi |
| تحرير تنقيح البيان في تقرير توضيح مسائل خامس الأركان | Khalidi Library · AKDI 00760 0925 (1v) | 844 h. (~1441 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| تحقيق المراد في أن النهي يقتضي الفساد | Khalidi Library · AKDI 00937 0181 (198v) | 759 h. (~1358 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| الفوائد الشنشورية في شرح المنظومة الرحبية | Khalidi Library · AKDI 00979 0739 (20r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| فتح القريب المجيب بشرح الترتيب في الفرائض | Khalidi Library · AKDI 00992 0591 (185v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الشفا بتعريف حقوق المصطفى | Khalidi Library · AKDI 01344 0361 (227v) | 677 h. (~1279 m.) | Kahire | kırâat | 10 | kısmi |
| الشفا بتعريف حقوق المصطفى | Khalidi Library · AKDI 01344 0361 (227v) | 707 h. (~1308 m.) | Kahire | kırâat | 4 | kısmi |