Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 45/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| مسند أنس بن مالك | SNL · 3750/7 (87r) | tarihsiz | — | kırâat | 1 | kısmi |
| مسند أنس بن مالك | SNL · 3750/7 (87r) | tarihsiz | Ba'lebek | kırâat | 1 | kısmi |
| مسند أنس بن مالك | SNL · 3750/7 (88r) | 897 h. (~1492 m.) | Dımaşk | kırâat | 3 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (100r) | 747 h. (~1347 m.) | Dımaşk | kırâat | 3 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (100r) | 709 h. (~1310 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (100r) | 870 h. (~1466 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (100r) | tarihsiz | — | bilinmiyor | 4 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (111v) | 554 h. (~1160 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (111v) | 606 h. (~1210 m.) | — | semâ' | 17 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (111v) | 682 h. (~1284 m.) | Dımaşk | kırâat | 48 | kısmi |
| فوائد الطامذي | SNL · 3750/8 (99v) | 897 h. (~1492 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| أحاديث منتخبة من فوائد ابن غيلان | SNL · 3752/1 (1r) | 897 h. (~1492 m.) | — | semâ' | 5 | kısmi |
| أحاديث منتخبة من فوائد ابن غيلان | SNL · 3752/1 (4r) | 662 h. (~1264 m.) | Kahire | kırâat | 5 | kısmi |
| أحاديث منتخبة من فوائد ابن غيلان | SNL · 3752/1 (9r) | tarihsiz | — | semâ' | 5 | kısmi |
| المنتخب من حديث الأنصاري وفوائد ابن ماسي | SNL · 3752/2 (10r) | 608 h. (~1212 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| المنتخب من حديث الأنصاري وفوائد ابن ماسي | SNL · 3752/2 (10r) | tarihsiz | — | kırâat | 3 | kısmi |
| المنتخب من حديث الأنصاري وفوائد ابن ماسي | SNL · 3752/2 (13r) | 662 h. (~1264 m.) | Kahire | kırâat | 8 | kısmi |
| المنتخب من حديث الأنصاري وفوائد ابن ماسي | SNL · 3752/2 (13v) | 897 h. (~1492 m.) | — | semâ' | 5 | kısmi |
| كتاب العقل وفضله | SNL · 3752/3 (17r) | 582 h. (~1187 m.) | Bağdat | kırâat | 14 | kısmi |
| كتاب العقل وفضله | SNL · 3752/3 (17r) | 621 h. (~1225 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| كتاب العقل وفضله | SNL · 3752/3 (27r) | tarihsiz | — | kırâat | 9 | kısmi |
| كتاب العقل وفضله | SNL · 3752/3 (27r) | tarihsiz | — | kırâat | 5 | kısmi |
| كتاب العقل وفضله | SNL · 3752/3 (27v) | 574 h. (~1179 m.) | Bağdat | kırâat | 4 | kısmi |
| كتاب العقل وفضله | SNL · 3752/3 (27v) | 574 h. (~1179 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| الأحاديث والحكايات والعلل والمسلسلات | SNL · 3752/4 (29r) | 897 h. (~1492 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| الأحاديث والحكايات والعلل والمسلسلات | SNL · 3752/4 (40v) | 628 h. (~1231 m.) | — | semâ' | 7 | kısmi |
| الأحاديث والحكايات والعلل والمسلسلات | SNL · 3752/4 (40v) | 640 h. (~1243 m.) | Dımaşk | kırâat | 4 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (42r) | 654 h. (~1257 m.) | Dımaşk | kırâat | 17 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (42v) | 672 h. (~1274 m.) | Dımaşk | kırâat | 12 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (42v) | 735 h. (~1335 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (42v) | 869 h. (~1465 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (43r) | tarihsiz | — | kırâat | 9 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (54r) | 526 h. (~1133 m.) | — | kırâat | 14 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (54r) | 605 h. (~1209 m.) | Dımaşk | kırâat | 12 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (54v) | 526 h. (~1133 m.) | — | kırâat | 16 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (54v) | 622 h. (~1226 m.) | Dımaşk | kırâat | 24 | kısmi |
| حديث أبي زرعة الدمشقي | SNL · 3752/5 (55r) | 897 h. (~1492 m.) | — | semâ' | 7 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (102r) | 512 h. (~1119 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (102r) | 646 h. (~1249 m.) | Halep | kırâat | 9 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (102r) | 642 h. (~1245 m.) | Halep | kırâat | 2 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (102v) | 679 h. (~1281 m.) | Kahire | kırâat | 30 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (103r) | 738 h. (~1338 m.) | Dımaşk | kırâat | 7 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (103v) | 792 h. (~1390 m.) | Dımaşk | kırâat | 12 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (103v) | tarihsiz | — | semâ' | 5 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (74r) | 677 h. (~1279 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (74r) | 648 h. (~1251 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (74r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الجهاد | SNL · 3752/7 (78r) | 679 h. (~1281 m.) | Kahire | kırâat | 8 | kısmi |
| مجلس من أمالي أبي الحسن القزويني | SNL · 3753/10 (103r) | 617 h. (~1221 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| مجلس من أمالي أبي الحسن القزويني | SNL · 3753/10 (106r) | 656 h. (~1259 m.) | Musul | kırâat | 9 | kısmi |