Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 78/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| الفوائد المنتقاة عن أبي العباس الأصم | SNL · 3765/9 (55r) | 631 h. (~1234 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الفوائد المنتقاة عن أبي العباس الأصم | SNL · 3765/9 (55v) | 624 h. (~1228 m.) | Halep | kırâat | 22 | kısmi |
| الفوائد المنتقاة عن أبي العباس الأصم | SNL · 3765/9 (55v) | 631 h. (~1234 m.) | Halep | kırâat | 5 | kısmi |
| الفوائد المنتقاة عن أبي العباس الأصم | SNL · 3765/9 (55v) | 633 h. (~1236 m.) | Halep | kırâat | 8 | kısmi |
| حديث الكناني (غير مفهرس) ورقة مفردة فيها طباق السماع | SNL · 3765/9 (56r) | 539 h. (~1145 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| حديث الكناني ؟ (غير مفهرس) ورقة مفردة فيها طباق السماع | SNL · 3765/9 (56r) | tarihsiz | Bağdat | kırâat | 8 | kısmi |
| حديث الكناني ؟ (غير مفهرس) ورقة مفردة فيها طباق السماع | SNL · 3765/9 (56r) | 622 h. (~1226 m.) | Dımaşk | kırâat | 24 | kısmi |
| حديث الكناني ؟ (غير مفهرس) ورقة مفردة فيها طباق السماع | SNL · 3765/9 (56v) | 666 h. (~1268 m.) | Dımaşk | kırâat | 8 | kısmi |
| حديث الكناني ؟ (غير مفهرس) ورقة مفردة فيها طباق السماع | SNL · 3765/9 (56v) | tarihsiz | — | kırâat | 28 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (111v) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 23 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (112r) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (112r) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 4 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (112v) | 635 h. (~1238 m.) | — | kırâat | 68 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (113r) | 635 h. (~1238 m.) | — | kırâat | 23 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (113r) | 798 h. (~1396 m.) | Dımaşk | kırâat | 13 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (114v) | 573 h. (~1178 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (118v) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 16 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (118v) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 3 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (119r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 22 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (123r) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 17 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (123v) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 3 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (123v) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 81 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (124v) | 715 h. (~1316 m.) | Dımaşk | kırâat | 17 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (124v) | 719 h. (~1320 m.) | Dımaşk | kırâat | 54 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (126r) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 15 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (126r) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 4 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (126v) | 571 h. (~1176 m.) | — | semâ' | 27 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766/1 (11v) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 16 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766/1 (11v) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 5 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766/1 (11v) | tarihsiz | — | kırâat | 10 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (12r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 20 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (16r) | 635 h. (~1238 m.) | — | kırâat | 21 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (1r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 20 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (21v) | tarihsiz | — | kırâat | 3 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (21v) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 4 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (21v) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 61 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (22r) | tarihsiz | — | kırâat | 1 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (22r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (22r) | tarihsiz | — | kırâat | 1 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (22r) | 703 h. (~1304 m.) | Dımaşk | kırâat | 9 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (28r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 18 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (30v) | 635 h. (~1238 m.) | — | kırâat | 21 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (39v) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 14 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (42r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 20 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (46r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 24 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (47v) | tarihsiz | — | kırâat | 4 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (47v) | 567 h. (~1172 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (47v) | 570 h. (~1175 m.) | — | kırâat | 12 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (47v) | 633 h. (~1236 m.) | İskenderiye | kırâat | 5 | kısmi |
| أمالي ابن بشران | SNL · 3766 (48r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 64 | kısmi |