Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 89/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (151r) | 563 h. (~1168 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (151r) | 651 h. (~1254 m.) | Dımaşk | kırâat | 10 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (151v) | 651 h. (~1254 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (151v) | 653 h. (~1256 m.) | Dımaşk | kırâat | 13 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (152r) | 653 h. (~1256 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (152v) | 654 h. (~1257 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153r) | 583 h. (~1188 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153r) | 611 h. (~1215 m.) | bazwa | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153r) | 611 h. (~1215 m.) | rawda | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153r) | 648 h. (~1251 m.) | Halep | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153r) | 583 h. (~1188 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153v) | 704 h. (~1305 m.) | Kahire | kırâat | 7 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153v) | 645 h. (~1248 m.) | Halep | kırâat | 8 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153v) | 646 h. (~1249 m.) | Halep | kırâat | 8 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (153v) | 646 h. (~1249 m.) | Halep | kırâat | 13 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (154r) | 646 h. (~1249 m.) | Halep | kırâat | 8 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (154r) | 646 h. (~1249 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (154v) | 649 h. (~1252 m.) | Halep | kırâat | 8 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (154v) | 649 h. (~1252 m.) | Halep | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (154v) | 677 h. (~1279 m.) | Kahire | kırâat | 14 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (155r) | 679 h. (~1281 m.) | Kahire | kırâat | 11 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (155r) | 686 h. (~1288 m.) | Kahire | kırâat | 3 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (155v) | 686 h. (~1288 m.) | Kahire | kırâat | 29 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (156r) | 687 h. (~1289 m.) | — | semâ' | 3 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (156r) | 687 h. (~1289 m.) | Kahire | kırâat | 3 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (156r) | 701 h. (~1302 m.) | Kahire | kırâat | 4 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (156v) | 702 h. (~1303 m.) | Kahire | kırâat | 20 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (157r) | 702 h. (~1303 m.) | Kahire | kırâat | 21 | kısmi |
| جزء فيه أحاديث مسلسلات | SNL · 3771/10 (157v) | tarihsiz | Dımaşk | kırâat | 9 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160r) | 641 h. (~1244 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160r) | 641 h. (~1244 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160r) | 635 h. (~1238 m.) | Dımaşk | kırâat | 12 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 676 h. (~1278 m.) | Dımaşk | semâ' | 3 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 692 h. (~1294 m.) | — | semâ' | 4 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 700 h. (~1301 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 702 h. (~1303 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 702 h. (~1303 m.) | — | kırâat | 13 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 705 h. (~1306 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (160v) | 710 h. (~1311 m.) | Dımaşk | kırâat | 9 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161r) | 697 h. (~1298 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161r) | 700 h. (~1301 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161r) | 701 h. (~1302 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161r) | 705 h. (~1306 m.) | — | kırâat | 18 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161v) | 707 h. (~1308 m.) | Dımaşk | kırâat | 4 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161v) | 710 h. (~1311 m.) | Dımaşk | kırâat | 2 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (161v) | 715 h. (~1316 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (167r) | 532 h. (~1138 m.) | İsfahan | kırâat | 1 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (167r) | 535 h. (~1141 m.) | — | semâ' | 2 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (167r) | 550 h. (~1156 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| الرخصة في تقبيل اليد | SNL · 3771/11 (167v) | 600 h. (~1204 m.) | — | kırâat | 12 | kısmi |