Sonsuz Ezan

Tekbir

اللَّهُ أَكْبَرُ

Allah en büyüktür.

LAFIZ · AÇILIŞ

Tevhid şehâdeti

أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ

Şehâdet ederim ki Allah’tan başka ilâh yoktur.

LAFIZ · ŞEHÂDET

Risâlet şehâdeti

أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ

Şehâdet ederim ki Muhammed Allah’ın Rasûlü’dür.

LAFIZ · ŞEHÂDET

Namaza çağrı

حَيَّ عَلَى الصَّلَاةِ

Haydi namaza.

LAFIZ · ÇAĞRI

Kurtuluşa çağrı

حَيَّ عَلَى الْفَلَاحِ

Haydi kurtuluşa.

LAFIZ · ÇAĞRI

Sabah ezanına mahsus lafız

الصَّلَاةُ خَيْرٌ مِنَ النَّوْمِ

Namaz uykudan hayırlıdır.

Yalnız sabah ezanında okunur; ezanın diğer vakitlerdeki lafızlarında yer almaz.

LAFIZ · FECR

Tehlîl ile kapanış

لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ

Allah’tan başka ilâh yoktur.

LAFIZ · KAPANIŞ

Sesi daha gür olan

فَقُمْ مَعَ بِلَالٍ فَأَلْقِ عَلَيْهِ مَا رَأَيْتَ فَلْيُؤَذِّنْ بِهِ، فَإِنَّهُ أَنْدَىٰ صَوْتًا مِنْكَ

Bilâl ile birlikte kalk, gördüklerini ona öğret, ezanı o okusun; çünkü onun sesi seninkinden daha gürdür.

Rasûlullah ﷺ’in, rüyasında ezan lafızlarını gören Abdullah b. Zeyd’e sözü.

BAŞLANGIÇ · BİLÂL

Ezan çift, kāmet tek

أُمِرَ بِلَالٌ أَنْ يَشْفَعَ الْأَذَانَ وَيُوتِرَ الْإِقَامَةَ

Bilâl’e ezanı çift, kāmeti tek yapması emredildi.

BAŞLANGIÇ · ŞEKİL

Gece ezanı ile fecr ezanı

إِنَّ بِلَالًا يُنَادِي بِلَيْلٍ، فَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّىٰ يُنَادِيَ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ

Bilâl geceleyin ezan okur; İbn Ümmü Mektûm ezan okuyuncaya kadar yiyin, için.

İki ayrı ezanın olması, fecrin bir “an” değil gözlemlenen bir sınır olduğunu gösterir — bu sayfadaki fecr açısı tartışmasının nakildeki karşılığı budur.

BAŞLANGIÇ · FECR

Vakti belirlenmiş farz

إِنَّ الصَّلَاةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتَابًا مَوْقُوتًا

Şüphesiz namaz, mü’minler üzerine vakitleri belirlenmiş bir farzdır.

VAKİT · ÂYET

Güneşin kaymasından gecenin karanlığına

أَقِمِ الصَّلَاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلَىٰ غَسَقِ اللَّيْلِ وَقُرْآنَ الْفَجْرِ

Güneşin kaymasından gecenin karanlığına kadar namazı kıl; fecrin Kur’ân’ını da (sabah namazını da eda et).

VAKİT · ÂYET

Akşamın sınırı: şafağın kaybolması

وَوَقْتُ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ مَا لَمْ يَغِبِ الشَّفَقُ

Akşam namazının vakti, şafak kaybolmadığı sürecedir.

Vaktin sonu bir saate değil, ufuktaki ışığın kaybolmasına bağlanmıştır. Bu sayfadaki −0,833° ve −18° gibi açılar, işte bu gözlemsel sınırların gökbilimdeki ölçüsüdür.

VAKİT · HADÎS

Cibrîl’in iki günlük imamlığı

Cibrîl, Beytullah’ın yanında Rasûlullah ﷺ’e iki gün imam oldu; her vakti ilk günü başında, ikinci günü sonunda kıldırdı ve “vakit bu ikisinin arasıdır” dedi.

Vakitlerin alt ve üst sınırla tanımlanması bu rivayete dayanır. Sayfadaki hesap tek bir “an” değil, bu iki sınır arasını üretir.

VAKİT · HADÎS

Gerçek gün batımı: −0,833°

Güneşin merkezi ufkun 0,833 derece altına indiğinde disk tamamen kaybolmuş sayılır: bunun 0,583 derecesi atmosferik kırılma, 0,25 derecesi güneşin görünen yarıçapıdır. Mağrib hattı bu sayfada bu açıyla çizilir — “yerel saat 18:00” gibi bir kabulle değil.

ÖLÇÜ · GÖKBİLİM

Fecr açısı bir tercihtir, hüküm değildir

Fecr-i sâdık için ufuk altı açı kurumdan kuruma değişir: Diyanet ve Râbıta 18°, Mısır Genel Araştırma Kurumu 19,5°, ISNA 15°, Ümmü’l-Kurâ 18,5°. Bu sayfa hangi açıyı kullandığını ekranda yazar ve değiştirilebilir bırakır; hiçbirini “doğru” ilân etmez.

ÖLÇÜ · KONVANSİYON

Kuşak bir rivayet değil, bir hesaptır

“Yeryüzünde ezan hiç kesilmez” cümlesi yaygın bir anlatıdır; bu sayfa onu bir hadis olarak SUNMAZ, çünkü öyle bir rivayet künyesi verilemez. Ekranda gördüğünüz şey, güneşin o anki konumundan hesaplanan mağrib ve fecr hatlarıdır.

YÖNTEM · DÜRÜSTLÜK

Kuşak nasıl çiziliyor

Güneşin yön vektörü L hesaplanır (deklinasyon + zaman denklemi ile). Küre üzerinde güneş yüksekliği belirli bir açı olan noktalar bir halka oluşturur: dot(N, L) = sin(açı). Mağrib kuşağı bu halkanın batan yarısı, fecr kuşağı doğan yarısıdır. Bu yüzden kuşak küre yüzeyine oturur, kutuplara doğru kapanır ve mevsime göre eğilir.

YÖNTEM · GEOMETRİ

Terminatör mevsimle eğilir

Gece-gündüz sınırı yılın her günü aynı yerde durmaz: güneşin deklinasyonu ±23,44 derece arasında salınır. 21 Aralık’ta kuzey kutbu tümüyle gecede, 21 Haziran’da tümüyle gündüzdedir. Ekinokslarda sınır kutuptan kutba uzanır. Sayfadaki zaman kaydırağıyla bunu kendiniz görebilirsiniz.

YÖNTEM · MEVSİM

Şehirler neden bunlar

Haritadaki on iki şehir temsilîdir; “en önemli” şehirler listesi değildir. Boylamları birbirinden yeterince uzak seçilmiştir ki kuşak ilerlerken sırayla aydınlansınlar. Her birinin enlem-boylamı ve IANA saat dilimi gerçektir; vakitler o dilime göre, yaz saati dahil hesaplanır.

YÖNTEM · VERİ

Bu sayfa bir takvim değildir

Buradaki vakitler astronomik hesaptır; resmî bir imsakiye değildir. Namaz vakti için bulunduğunuz yerin takvimini esas alın. Sayfa fıkhî hüküm vermez, ihtilaflı meselelerde tercih bildirmez.

SINIR · UYARI

Ses: lisanslı ezan kaydı yoktur

Şehre dokununca duyduğunuz ses gerçek bir ezan kaydı değil, sitenin kendi ürettiği yumuşak yankılı bir yer tutucu tondur. Telifi doğrulanmış bir kayıt bulunmadığı için bilerek böyle bırakılmıştır. Ses varsayılan olarak KAPALIDIR ve yalnız sizin bir hareketinizle açılır.

SINIR · SES

Doku künyesi

Küredeki gündüz ve gece eşlem görsellerinin kaynağı depo geçmişinde belgelenmemiştir. Görünüşleri NASA’nın kamuya açık dünya eşlemlerine benzemekle birlikte bu doğrulanamadığı için sayfa herhangi bir kurum künyesi İDDİA ETMEZ. Doğrulanana kadar durum olduğu gibi yazılmıştır.

SINIR · GÖRSEL

Yüksek enlemlerde hesap durur

Kutup dairelerine yakın bölgelerde güneş bazı günlerde hiç doğmaz ya da hiç batmaz; o günlerde “−18 derece” diye bir an yoktur. Sayfa böyle durumlarda uydurma bir vakit üretmez, hesabın çözümsüz olduğunu söyler.

SINIR · ENLEM