XLIISelef-i Salihîn Hayatları: Fudayl b. İyâz (ö. 187/803)
Horasan’dan Mekke’ye uzanan hayatında Fudayl b. İyâz, hadis rivayetiyle samimiyet, tevbe ve nefis muhasebesini öne çıkaran zühd anlayışını birleştirdi.
I.Horasan’dan İlim Hayatına
Fudayl’ın gençlik yılları Horasan çevresinde geçti. Kaynakların anlattığı köklü dönüşümün ardından Kûfe’de Mansûr b. Mu‘temir ve A‘meş gibi muhaddislerden ders aldı. Daha sonra Mekke’ye yerleşerek ömrünün sonuna kadar burada yaşadı.
II.Hadis ve Zühd Anlayışı
Süfyân es-Sevrî, İbn Uyeyne ve Abdullah b. Mübârek gibi âlimlerle görüştü. Sözlerinde amelin yalnız görünüşüne değil, niyetin doğruluğuna dikkat çekti; ilmi övgü ve kazanç vasıtası yapmayı ağır biçimde eleştirdi.
III.Mekke’de Bıraktığı İz
İbnü’l-Mübârek, Yahyâ el-Kattân ve başka muhaddisler ondan rivayette bulundu. Yöneticilerle mesafeli ilişkisi ve açık nasihatleriyle tanındı. 187 (803) yılında Mekke’de vefat eden Fudayl’ın sözleri zühd ve ahlâk literatüründe geniş biçimde aktarıldı.