Üzümünü şarap yapacağını bildiğin birine satmak caiz mi?

Görüşler

• tahlilde öne çıkanHaram işe vesile olur, satılmaz
• Asıl akit helaldir, alıcının niyeti kendi sorumluluğudur

Tahlil

Alışverişin kendisi (üzüm satmak) aslen mübahtır; ancak alıcının bunu kesin olarak şarap yapmak için aldığı biliniyorsa, satıcı bilerek harama giden yola taş döşemiş olur. Hanbelî ve Mâlikî usulcüler bu meseleyi sedd-i zerâinin klasik örneği sayar: niyet bilindiğinde mübah akit, gayesi sebebiyle mekruh veya haram hükmü alır. Bazı Hanefî usulcüler ise akdin kendisine bakılacağını, alıcının niyetinin satıcıyı bağlamayacağını söyler. Bilgi kesinleştiğinde ihtiyat, satmamaktır.

Delil

Fıkıh kaidesi: «Vesileler gayeler hükmündedir» (el-vesâilü lehâ hükmü'l-gâyât).

İbn Kayyım, İ'lâmü'l-Muvakkıîn'de sedd-i zerâi bahsi