Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 117/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (104r) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | kırâat | 8 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (106r) | 677 h. (~1279 m.) | Bilbeys | kırâat | 3 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (124v) | 585 h. (~1190 m.) | — | semâ' | 22 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (125r) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | semâ' | 7 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (17v) | 585 h. (~1190 m.) | Dimyat | semâ' | 16 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (17v) | 606 h. (~1210 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (18r) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | semâ' | 7 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (18r) | 643 h. (~1246 m.) | — | kırâat | 13 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (1r) | 677 h. (~1279 m.) | Bilbeys | kırâat | 9 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (20r) | 677 h. (~1279 m.) | Bilbeys | kırâat | 13 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (20r) | 683 h. (~1285 m.) | Dimyat | kırâat | 8 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (29r) | 585 h. (~1190 m.) | — | semâ' | 18 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (29r) | 606 h. (~1210 m.) | — | kırâat | 13 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (29v) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | semâ' | 7 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (29v) | 643 h. (~1246 m.) | — | kırâat | 17 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (29v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (30r) | 643 h. (~1246 m.) | — | kırâat | 18 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (46v) | 585 h. (~1190 m.) | Dimyat | semâ' | 19 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (47r) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | semâ' | 8 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (65v) | 585 h. (~1190 m.) | — | semâ' | 19 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (66r) | 606 h. (~1210 m.) | Dimyat | kırâat | 13 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (66r) | 663 h. (~1265 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (66r) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | semâ' | 8 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (85r) | 585 h. (~1190 m.) | — | semâ' | 23 | kısmi |
| كتاب الاعتبار في الناسخ والمنسوخ في الحديث | Stabi · Sprenger 530 (85v) | 611 h. (~1215 m.) | Dimyat | semâ' | 8 | kısmi |
| ثلاثيات الدارمي | Stabi · Sprenger 538 (104r) | 872 h. (~1468 m.) | Kudüs | semâ' | 8 | kısmi |
| ثلاثيات الدارمي | Stabi · Sprenger 538 (105v) | 872 h. (~1468 m.) | Kudüs | kırâat | 7 | kısmi |
| ثلاثيات الدارمي | Stabi · Sprenger 538 (106r) | 872 h. (~1468 m.) | — | semâ' | 3 | kısmi |
| ثلاثيات الدارمي | Stabi · Sprenger 538 (106v) | 872 h. (~1468 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| كتاب الامتاع بالاربعين المتباينة بشرط السماع | Stabi · Sprenger 538 (73r) | 835 h. (~1432 m.) | Mekke | kırâat | 3 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (101r) | 459 h. (~1068 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (101r) | 673 h. (~1275 m.) | Kahire | kırâat | 15 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (101r) | 734 h. (~1334 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| كتاب فرض طلب العلم | Stabi · Sprenger 554 (87r) | 611 h. (~1215 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (113v) | 444 h. (~1053 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (113v) | 524 h. (~1131 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (131v) | 437 h. (~1046 m.) | — | semâ' | 5 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (147v) | 599 h. (~1203 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (147v) | 675 h. (~1277 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 554 (148r) | 674 h. (~1276 m.) | Kahire | kırâat | 18 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (11v) | 665 h. (~1267 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (12r) | 674 h. (~1276 m.) | Kahire | kırâat | 12 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (13v) | 685 h. (~1287 m.) | Kahire | kırâat | 6 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (14r) | 674 h. (~1276 m.) | Kahire | kırâat | 20 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (14v) | 642 h. (~1245 m.) | Dimyat | kırâat | 21 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (15r) | 668 h. (~1270 m.) | Kahire | kırâat | 10 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (15v) | 665 h. (~1267 m.) | Kahire | kırâat | 35 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (1r) | 664 h. (~1266 m.) | Kahire | kırâat | 38 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (2r) | 674 h. (~1276 m.) | Kahire | kırâat | 11 | kısmi |
| الجزء الثاني من كتاب شرف اصحاب الحديث | Stabi · Sprenger 556 (3r) | 674 h. (~1276 m.) | Kahire | kırâat | 11 | kısmi |