Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 17/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| تاريخ مدينة دمشق | Gotha · Ms. orient. A 1775 (77r) | 560 h. (~1166 m.) | Dımaşk | kırâat | 34 | kısmi |
| تاريخ مدينة دمشق | Gotha · Ms. orient. A 1775 (77r) | 572 h. (~1177 m.) | Dımaşk | kırâat | 53 | kısmi |
| تاريخ مدينة دمشق | Gotha · Ms. orient. A 1775 (77v) | 588 h. (~1193 m.) | — | kırâat | 20 | kısmi |
| تاريخ مدينة دمشق | Gotha · Ms. orient. A 1775 (77v) | tarihsiz | — | kırâat | 11 | kısmi |
| تاريخ مدينة دمشق | Gotha · Ms. orient. A 1775 (78r) | 622 h. (~1226 m.) | Dımaşk | kırâat | 8 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (134r) | 609 h. (~1213 m.) | — | kırâat | 13 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (23r) | 607 h. (~1211 m.) | Dımaşk | kırâat | 15 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (294r) | 603 h. (~1207 m.) | Kahire | kırâat | 25 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (294v) | 608 h. (~1212 m.) | — | kırâat | 16 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (296v) | 606 h. (~1210 m.) | Gîze | kırâat | 13 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (2r) | tarihsiz | Kudüs | kırâat | 12 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (2v-3r) | tarihsiz | — | bilinmiyor | 78 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (336v-337r) | 680 h. (~1282 m.) | Kudüs | kırâat | 54 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (346r) | 686 h. (~1288 m.) | Kahire | kırâat | 9 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (346v-347r) | 604 h. (~1208 m.) | Kahire | kırâat | 48 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (348v) | 606 h. (~1210 m.) | Gîze | kırâat | 13 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (349r) | 603 h. (~1207 m.) | Kahire | kırâat | 24 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (357r) | 653 h. (~1256 m.) | Dımaşk | kırâat | 23 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (357v) | 607 h. (~1211 m.) | — | kırâat | 16 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (358r) | 597 h. (~1201 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (358r) | 590 h. (~1195 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (358v) | 594 h. (~1198 m.) | — | kırâat | 23 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (358v) | tarihsiz | — | kırâat | 10 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (83r) | 598 h. (~1202 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (83r) | 587 h. (~1192 m.) | — | kırâat | 26 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (83v) | 593 h. (~1198 m.) | — | kırâat | 22 | kısmi |
| السيرة النبوية | Gotha · Ms. orient. A 1781 (83v) | 556 h. (~1162 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| الدرر السنية للسير الزكية | Gotha · Ms. orient. A 1794 (32r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الدرر السنية للسير الزكية | Gotha · Ms. orient. A 1794 (32r) | 865 h. (~1461 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| شرح تقدمة المعرفة | Gotha · Ms. orient. A 1900 (26v) | 694 h. (~1295 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الغاية في شرح الهداية | Gotha · Ms. orient. A 582 (4r) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| مسند أحمد بن حنبل | Gotha · Ms. orient. A 589 (22v) | 782 h. (~1381 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (100v) | 553 h. (~1159 m.) | — | kırâat | 11 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (100v) | 553 h. (~1159 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (100v) | 720 h. (~1321 m.) | Kudüs | kırâat | 6 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (100v) | 681 h. (~1283 m.) | Kahire | kırâat | 3 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (100v) | 633 h. (~1236 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (100v) | tarihsiz | — | kırâat | 2 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (101r) | 633 h. (~1236 m.) | Dımaşk | kırâat | 411 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (104r) | 633 h. (~1236 m.) | Dımaşk | kırâat | 71 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (105r) | 779 h. (~1378 m.) | Kudüs | kırâat | 8 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (105v) | 682 h. (~1284 m.) | Kahire | kırâat | 38 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (106r) | 727 h. (~1327 m.) | Dımaşk | kırâat | 14 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (106r) | 753 h. (~1353 m.) | — | kırâat | 14 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (106v) | 690 h. (~1292 m.) | Dımaşk | kırâat | 44 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (3v) | 741 h. (~1341 m.) | Kudüs | kırâat | 50 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (89v) | tarihsiz | — | kırâat | 5 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (99v) | 634 h. (~1237 m.) | Dımaşk | kırâat | 12 | kısmi |
| المنتخب من مسند عبد بن حميد | Gotha · Ms. orient. A 590 (99v) | 634 h. (~1237 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء في الحديث | Gotha · Ms. orient. A 604 (102r) | 793 h. (~1391 m.) | Kahire | kırâat | 2 | kısmi |