Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 32/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| مسند الحميدي | SNL · 1245 (31v) | 689 h. (~1291 m.) | Kahire | kırâat | 5 | kısmi |
| كتاب الأربعين في شيوخ الصوفية | SNL · 1439 (26r) | 612 h. (~1216 m.) | Kudüs | kırâat | 8 | kısmi |
| كتاب الأربعين في شيوخ الصوفية | SNL · 1439 (26v) | 574 h. (~1179 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| حديث الإفك | SNL · 1439 (47v) | 580 h. (~1185 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| حديث الإفك | SNL · 1439 (47v) | 608 h. (~1212 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| حديث الإفك | SNL · 1439 (47v) | 680 h. (~1282 m.) | Dımaşk | kırâat | 8 | kısmi |
| جزء الحافظ عبد الغني بن سعيد الأزدي | SNL · 2969 (112r) | 740 h. (~1340 m.) | Ba'lebek | kırâat | 8 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (1r) | 725 h. (~1326 m.) | Dımaşk | kırâat | 13 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (21v) | 529 h. (~1135 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (21v) | 520 h. (~1127 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (21v) | 587 h. (~1192 m.) | Bağdat | kırâat | 7 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (21v) | 586 h. (~1191 m.) | Dımaşk | kırâat | 3 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (21v) | 589 h. (~1194 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (22r) | 577 h. (~1182 m.) | Dımaşk | kırâat | 8 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (22r) | 638 h. (~1241 m.) | — | kırâat | 14 | kısmi |
| اقتضاء العلم العمل | SNL · 3305 (22r) | 732 h. (~1332 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| فوائد أبي القاسم الحنائي | SNL · 3753/2 (35r) | 525 h. (~1132 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (1v) | 375 h. (~986 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (20v) | 513 h. (~1120 m.) | Bağdat | kırâat | 5 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (20v) | 527 h. (~1134 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (20v) | 528 h. (~1134 m.) | — | kırâat | 13 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (21v) | 375 h. (~986 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (42v) | 513 h. (~1120 m.) | Bağdat | kırâat | 7 | kısmi |
| معرفة الرجال | SNL · 3738/1 (42v) | 528 h. (~1134 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| الكنى والأسماء | SNL · 3738/2 (104v) | 471 h. (~1079 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الكنى والأسماء | SNL · 3738/2 (104v) | 471 h. (~1079 m.) | — | kırâat | 3 | kısmi |
| الكنى والأسماء | SNL · 3738/2 (104v) | 494 h. (~1102 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| الكنى والأسماء | SNL · 3738/2 (104v) | 496 h. (~1103 m.) | — | kırâat | 8 | kısmi |
| الكنى والأسماء | SNL · 3738/2 (104v) | 527 h. (~1134 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| الكنى والأسماء | SNL · 3738/2 (43r) | 549 h. (~1155 m.) | — | kırâat | 27 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (105r) | 542 h. (~1148 m.) | Bağdat | kırâat | 11 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (115v) | 472 h. (~1080 m.) | — | semâ' | 2 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (115v) | 542 h. (~1148 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (115v) | 731 h. (~1331 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (117r) | 542 h. (~1148 m.) | Bağdat | kırâat | 2 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (117r) | 542 h. (~1148 m.) | — | kırâat | 11 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (117v) | 472 h. (~1080 m.) | Bağdat | kırâat | 2 | kısmi |
| كتاب التعازي | SNL · 3738/3 (128r) | 731 h. (~1331 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| جزء منتقى من الجزء الرابع من حديث أبي طاهر المخلص | SNL · 3739/10 (84r) | tarihsiz | — | bilinmiyor | 6 | kısmi |
| جزء منتقى من الجزء الرابع من حديث أبي طاهر المخلص | SNL · 3739/10 (84r) | 897 h. (~1492 m.) | — | semâ' | 6 | kısmi |
| جزء منتقى من الجزء الرابع من حديث أبي طاهر المخلص | SNL · 3739/10 (84v) | 619 h. (~1223 m.) | Busrâ | kırâat | 3 | kısmi |
| جزء منتقى من الجزء الرابع من حديث أبي طاهر المخلص | SNL · 3739/10 (88r) | 657 h. (~1260 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| جزء منتقى من الجزء الرابع من حديث أبي طاهر المخلص | SNL · 3739/10 (89v) | 619 h. (~1223 m.) | Mekke | kırâat | 10 | kısmi |
| جزء منتقى من الجزء الرابع من حديث أبي طاهر المخلص | SNL · 3739/10 (89v) | 678 h. (~1280 m.) | Dımaşk | kırâat | 34 | kısmi |
| جزء من حديث السمرقندي | SNL · 3739/11 (91v) | 740 h. (~1340 m.) | Kahire | kırâat | 6 | kısmi |
| جزء من حديث السمرقندي | SNL · 3739/11 (91v) | 740 h. (~1340 m.) | Dımaşk | semâ' | 6 | kısmi |
| جزء من حديث السمرقندي | SNL · 3739/11 (92r) | 737 h. (~1337 m.) | Bağdat | kırâat | 13 | kısmi |
| جزء من حديث السمرقندي | SNL · 3739/11 (92v) | tarihsiz | — | kırâat | 32 | kısmi |
| المسلسل الأول | SNL · 3739/12 (102v) | 688 h. (~1290 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| المسلسل الأول | SNL · 3739/12 (103r) | 574 h. (~1179 m.) | Bağdat | kırâat | 18 | kısmi |