Semâ' Ağı
13. yüzyılda bir kitabın kimlerin huzurunda okunduğunun kâğıda düşmüş kaydı — 6.094 tıbâk, 647 eser, 485 mekân. Her ışık noktası hâlâ bir rafta duran bir varağa kadar izlenebilir.
Veri:Audition Certificates Platform(Aljoumani & Hirschler, CSMC · Universität Hamburg) · CC BY 4.0tam atıf →
Semâ' Ağı
Bir kitabın yüzyıllar boyunca hangi şehirlerde, kimlerin huzurunda okunduğunu izle.
Her nokta, bugün hâlâ bir rafta duran bir el yazmasının kenarına düşülmüş gerçek bir kayıttır — 6.094 meclis, 647 eser, 485 mekân.
Arapça bilmiyorsan da izlenebilir: tarih, şehir, meclis türü ve katılımcı sayısı Türkçedir.
Bu veri ne anlatır, ne anlatmaz
Bu sayfadaki her nokta, gerçek bir el yazmasının kenarına düşülmüş bir semâ' kaydına karşılık gelir — ama bu korpus, o dönemin ilim meclislerinin tam bir dökümü değildir. Audition Certificates Platform'un (ACP) kendi belirttiği sınırlar:
- Kayıtların büyük çoğunluğu (bu veri setinde %91'i kırâat, kalanı semâ' olarak işaretli) hadis rivayetine aittir; edeb, tefsir, fıkıh gibi diğer ilim dalları çok azdır.
- Mekânı bilinen 3.318 meclis içinde yaklaşık %65.6'i Dımaşkağırlıklıdır — bu tarihî bir gerçeği mi yoksa günümüz kütüphane koleksiyonlarındaki (Zâhiriyye/Esed Kütüphanesi'nin baskın payı gibi) tesadüfi dağılımı mı yansıtıyor, ACP de bunu kesin olarak iddia etmiyor.
- Kayıtların çoğu 600–699h arasında yoğunlaşıyor; hicrî 450 öncesi (65 kayıt) ve 900 sonrası (79 kayıt) oldukça seyrektir.
- Kayıtların %98.3'iACP'nin kendi editör ekibi tarafından hâlâ "devam ediyor" (work in progress) olarak işaretlenmiş — bu bizim şüphemiz değil, kaynak akademik projenin kendi durumu.
- Görünen ağ, var olan ilim ağı değil, kâğıda geçmiş ve günümüze ulaşmış kısmıdır. Kaç meclis hiç kayda geçmedi, kaç kayıt yazma eseriyle birlikte kayboldu — bilinmiyor.
Kahraman nüsha: Leiden University Libraries / Or. 580 — 305 meclis (korpustaki en çok tıbâk kaydı taşıyan tek nüsha)
6.094 kayıt bulundu — sayfa 61/122
Eser adları Arapça kalır: ACP korpusunda bu eserlerin Türkçe veya Latin harfli karşılığı yoktur, uydurulmuş bir okunuş eklemek de kaynağı bozardı. Kaydın geri kalanı — tarih, şehir, meclis türü, katılımcı sayısı — Türkçedir; bir satıra tıklayınca meclisin Türkçe özeti ve ham tıbâk metni açılır.
| Eser | Kütüphane / demirbaş | Tarih | Şehir | Meclis türü | Katılımcı | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (15v) | 865 h. (~1461 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (15v) | 897 h. (~1492 m.) | — | semâ' | 6 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (16r) | 664 h. (~1266 m.) | Kahire | kırâat | 5 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (21v) | 477 h. (~1085 m.) | — | kırâat | 5 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (21v) | 553 h. (~1159 m.) | Bağdat | kırâat | 8 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (21v) | 634 h. (~1237 m.) | Dımaşk | kırâat | 10 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (21v) | 633 h. (~1236 m.) | Dımaşk | kırâat | 27 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22r) | 640 h. (~1243 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22r) | 706 h. (~1307 m.) | Dımaşk | kırâat | 9 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22r) | 716 h. (~1317 m.) | Dımaşk | kırâat | 29 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22r) | 719 h. (~1320 m.) | Dımaşk | kırâat | 1 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22v) | 719 h. (~1320 m.) | Dımaşk | kırâat | 9 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22v) | 723 h. (~1324 m.) | Dımaşk | kırâat | 34 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (22v) | 784 h. (~1383 m.) | Dımaşk | kırâat | 2 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (23r) | 726 h. (~1326 m.) | Dımaşk | kırâat | 41 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (23v) | 668 h. (~1270 m.) | Kahire | kırâat | 5 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (23v) | 675 h. (~1277 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (23v) | 668 h. (~1270 m.) | Busrâ | kırâat | 6 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (24r) | 723 h. (~1324 m.) | Dımaşk | kırâat | 6 | kısmi |
| حكايات أبي بسطام | SNL · 3759/2 (24r) | 736 h. (~1336 m.) | Dımaşk | kırâat | 16 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات الفزاري | SNL · 3759/3 (26r) | tarihsiz | — | semâ' | 5 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات الفزاري | SNL · 3759/3 (36v) | 704 h. (~1305 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات الفزاري | SNL · 3759/3 (37r) | 708 h. (~1309 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (38r) | 870 h. (~1466 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (38r) | 897 h. (~1492 m.) | — | semâ' | 4 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (38v) | 600 h. (~1204 m.) | Bağdat | kırâat | 10 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (38v) | 681 h. (~1283 m.) | Kahire | kırâat | 11 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (38v) | 681 h. (~1283 m.) | Kahire | kırâat | 4 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (39r) | 761 h. (~1360 m.) | — | kırâat | 6 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (39r) | 780 h. (~1379 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (39r) | 780 h. (~1379 m.) | — | kırâat | 2 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (39v) | 652 h. (~1255 m.) | — | kırâat | 7 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (39v) | 726 h. (~1326 m.) | Dımaşk | kırâat | 15 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (54r) | 588 h. (~1193 m.) | Dımaşk | kırâat | 10 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (54r) | 547 h. (~1153 m.) | Nişâbûr | kırâat | 5 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (54r) | 600 h. (~1204 m.) | Bağdat | kırâat | 4 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (54v) | 581 h. (~1186 m.) | Bağdat | kırâat | 14 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (54v) | 601 h. (~1205 m.) | Dımaşk | kırâat | 28 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (55r) | 631 h. (~1234 m.) | Dımaşk | semâ' | 3 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (55r) | 679 h. (~1281 m.) | Dımaşk | kırâat | 23 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (55v) | 672 h. (~1274 m.) | Dımaşk | kırâat | 5 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (55v) | 683 h. (~1285 m.) | Kahire | kırâat | 6 | kısmi |
| الأربعين المخرجة من مسموعات النيسابوري | SNL · 3759/4 (56r) | 731 h. (~1331 m.) | Dımaşk | kırâat | 37 | kısmi |
| مسلسلات ابن ناقة | SNL · 3759/5 (62v) | 552 h. (~1158 m.) | Bağdat | kırâat | 10 | kısmi |
| مسلسلات ابن ناقة | SNL · 3759/5 (62v) | 633 h. (~1236 m.) | — | kırâat | 4 | kısmi |
| الأحاديث الصحاح الغرائب | SNL · 3759/6 (73v) | 742 h. (~1342 m.) | Dımaşk | kırâat | 3 | kısmi |
| من حديث سفيان بن عيينة | SNL · 3759/7 (82v) | 567 h. (~1172 m.) | — | kırâat | 10 | kısmi |
| من حديث سفيان بن عيينة | SNL · 3759/7 (82v) | 617 h. (~1221 m.) | — | kırâat | 9 | kısmi |
| من حديث سفيان بن عيينة | SNL · 3759/7 (83r) | 619 h. (~1223 m.) | Dımaşk | kırâat | 42 | kısmi |
| من حديث سفيان بن عيينة | SNL · 3759/7 (83r) | 666 h. (~1268 m.) | Dımaşk | kırâat | 39 | kısmi |