İbn Kesîr
«Rabbın, yalnızca O'na ibadet etmenizi ve ana babaya iyilik etmenizi emretti» — tevhidden hemen sonra ebeveyn hakkı zikredilir; bu, iki hakkın birbirine yakınlığını gösterir.
Tefsir
İsrâ 17:23
وَقَضَىٰ رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِيَّاهُ
Rabbın, yalnızca O'na ibadet etmenizi ve ana babaya iyilik etmenizi emretti.
Özet: aile
«Rabbın, yalnızca O'na ibadet etmenizi ve ana babaya iyilik etmenizi emretti» — tevhidden hemen sonra ebeveyn hakkı zikredilir; bu, iki hakkın birbirine yakınlığını gösterir.
Ayetin devamı, yaşlanan ana-babaya «uf» demeyi bile yasaklar; bu, saygının en ince ayrıntısına kadar emredildiğini gösterir.
Fıkhî sonuç: ana-babaya itaat, günaha girmediği sürece vaciptir; onlara sert söz ve tavır haramdır.
Ayetin devamındaki «onlara merhamet kanadını indir, tevazu ile eğil» ifadesi, evladın ana-babaya karşı davranışının sadece sözde değil, bedensel tavırda da tevazu göstermesini emreder.
Anne-babaya iyilik, Allah'a ibadetten sonra gelen en büyük görevdir; onlara kaba söz söylemek büyük günahtır.
Ayet «kavlen kerîmâ» (güzel/onurlu söz) der; bu, sadece kaba söz söylememeyi değil, ana-babaya hitapta özel bir nezaket ve saygı üslubu kullanmayı emreder.
«İmmâ yeblüğanne indeke'l-kiber» (ikisinden biri yanında yaşlanırsa) ifadesindeki özel vurgu, ana-babanın en çok muhtaç olduğu yaşlılık döneminde evladın imtihanının arttığını gösterir.
«Rabbın, yalnızca O'na ibadet etmenizi ve ana babaya iyilik etmenizi emretti» — tevhidden hemen sonra ebeveyn hakkı zikredilir; bu, iki hakkın birbirine yakınlığını gösterir.