İbn Kesîr
«Yaratan Rabbinin adıyla oku!» — Kur'an'ın ilk inen ayetidir; ilim ve okuma, Allah'ın adıyla ve O'nun için yapılmalıdır.
Tefsir
Alak 96:1
اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ
Yaratan Rabbinin adıyla oku!
Özet: ilim
«Yaratan Rabbinin adıyla oku!» — Kur'an'ın ilk inen ayetidir; ilim ve okuma, Allah'ın adıyla ve O'nun için yapılmalıdır.
Cebrail (a.s.), Hira mağarasında Peygamber'e (s.a.v.) bu ayetle geldi; «ikra» emri, ümmetin ilme yönelmesinin başlangıcıdır.
Rivayet edilir ki Peygamber (s.a.v.) «Ben okuyamam» diye cevap verdi; Cebrail (a.s.) onu üç kez sıktı, bu, vahyin ağırlığını ve hazırlıksız bir kalbe geldiğini gösterir.
Ayetin «Halaka» (yarattı) fiiliyle başlaması, ilmin temelinin önce Allah'ı Yaratıcı olarak tanımak olduğunu gösterir; tevhidsiz ilim eksiktir.
Okuma, Allah adıyla başlayınca bereketli olur; ilim, O'na nispet edilmeden gurur ve sapkınlığa yol açar.
Sure, insanlığı ilim ve kaleme yönlendiren ilk vahiydir; bu, İslam'ın ilme verdiği önceliği gösterir.
«İkra» fiilinin nesnesiz gelmesi (ne okuyacağını belirtmeden), okumanın kendisinin, hangi konuda olursa olsun, Allah adıyla yapılırsa değerli olduğuna işaret sayılmıştır.
«Yaratan Rabbinin adıyla oku!» — Kur'an'ın ilk inen ayetidir; ilim ve okuma, Allah'ın adıyla ve O'nun için yapılmalıdır.