095 / 100yak. 1350 H. · yak. 1931 M.Hint alt kıtası · Doğu Afrikayaşıyor
Ayrılığın düğümü
On dokuzuncu yüzyılda imamlığın merkezi Hindistan’a taşındı ve topluluk hukukî olarak da tanınan bir yapı kazandı. Yirminci yüzyılda bu yapı, eğitim ve kalkınma kurumlarıyla dünya çapında örgütlü hâle geldi. İnanç bakımından çekirdek aynı kaldı: hayatta bulunan bir imamın çağın hücceti sayılması ve zâhir hükümlerin bâtınî anlamla birlikte okunması.
Temel iddiaları
- İmâmet kesintisiz devam eder; her çağda hayatta bir imam vardır.
- İmamın yorumu, zamanın şartlarına göre bağlayıcıdır.
- Dinin zâhir hükümleri bâtınî anlamıyla birlikte anlaşılır.
- Topluluk, imamın rehberliğinde kurumsal olarak örgütlenir.
Ehl-i sünnetin cevabı
Hayatta bir imamın hükümleri zamana göre değiştirebilmesi, dini denetlenebilir olmaktan çıkarır: ölçü nassa değil kişiye bağlanmış olur. Ehl-i sünnette içtihat vardır, fakat sınırı Kitap ve Sünnettir ve her müçtehidin delili sorulabilir. Bu bir tespittir; kurumların hayır faaliyetleriyle ilgili ayrı bir değerlendirme değildir.
Akıbet
Topluluk bugün Hindistan, Pakistan, Orta Asya, Doğu Afrika ve Batı ülkelerinde geniş bir nüfusla varlığını sürdürmektedir.
Künye
- Dönem
- yak. 1350 H. (tahminî) · yak. 1931 M.
- Aile
- Bâtınîlik
- Kol
- İsmâiliyye · Nizâriyye
- Kilit şahsiyet
- Ağa Han imamlığı
- Bölge
- Hint alt kıtası · Doğu Afrika
- Durum
- yaşıyor
Sözlükçe
- te’vîl
- Bir lafzı zâhirî anlamından çevirip başka bir anlama yorma.