İlim ve Hakikat

250 H.

Taberistan Zeydî İmâmeti

Hazar kıyısında kurulan devletle Zeydî imâmet fikri ilk defa kalıcı bir siyasî yapıya kavuştu.

Ana sayfa›Fırkalar›Taberistan Zeydî İmâmeti
الإِمَامَةُ الزَّيْدِيَّةُ بِطَبَرِسْتَان

053 / 100250 H. · 864 M.Taberistan / İrantarihe karıştı

Ayrılığın düğümü

Abbâsî merkezinin zayıfladığı yıllarda Taberistan halkı, Hasan b. Zeyd’i davet ederek ona biat etti. Zeydî öğretinin şart koştuğu «açıkça ayaklanan imam» modeli böylece fiilen kuruldu ve bölgede yaklaşık bir asır süren bir yönetim doğdu. Bu devlet, Zeydî fıkhının yazıya geçmesini ve mezhebin İran’ın kuzeyinde kök salmasını sağladı.

Temel iddiaları

  • İmam, ilim ve cesaret sahibi olup açıkça davet eden Fâtıma evlâdıdır.
  • İmâmet, biat alınarak fiilen kurulur.
  • Zulme rızâ göstermek imâmeti düşürür.

Ehl-i sünnetin cevabı

Adaleti yönetimin şartı saymaları hakkı teslim edilecek bir vurgudur. Ehl-i sünnetin ayrıldığı nokta, imâmetin belli bir soya tahsisi ve her durumda ayaklanmanın şart koşulmasıdır; tarih, ardı ardına gelen ayaklanmaların çoğu zaman zulmü değil istikrarı ortadan kaldırdığını göstermiştir.

Akıbet

Devlet beşinci yüzyılda ortadan kalktı; bölgedeki Zeydî varlık zamanla İmâmiyye içinde eridi.

Künye

Dönem
250 H. · 864 M.
Aile
Şia
Kol
Zeydiyye
Kilit şahsiyet
Hasan b. Zeyd ed-Dâî (vefat 270 H.)
Bölge
Taberistan / İran
Durum
tarihe karıştı

Sözlükçe

imâmet
Ümmetin yönetimi ve bu yönetimin dinî meşruiyeti meselesi. Fırka ayrılıklarının en eski konusudur.

İlişkili düğümler

  • 122 H. · ZeydiyyeZeydiyye
  • 284 H. · ZeydiyyeYemen Zeydî İmâmeti
  • yak. 150 H. · ZeydiyyeCârûdiyye

KaynakTDV İslâm Ansiklopedisi — Zeydiyye maddesi

Bu sayfa, kaydın dayandığı tek eseri künyesiyle gösterir; cilt ve sayfa bilgisi vermez. Aktarılan görüşler sahiplerine nispet edilerek, tenkit edilmeden önce kendi ifadeleriyle özetlenmiştir. Tarihî ayrıntı ve fıkhî hüküm için ilgili esere ve ehline müracaat ediniz.

← Ahmed b. Hanbel’in Akîde Çiz…tüm düğümlerBâtınî Te’vîl Yöntemi →

Bu site Allah rızası için yapılmıştır, hiçbir örgütle bir bağı ve sempatizanlığı yoktur ve hiçbirini desteklemez.

Ana Sayfaya Dön
Gizlilik·Kullanım Şartları·Telif ve İçerik·Künye·İletişim