İlim ve Hakikat

334 H.

Büveyhî Himayesinde İmâmiyye

Bağdat’ta siyasî himayeye kavuşan İmâmiyye, inancını ilk defa açık törenler ve medreselerle görünür kıldı.

Ana sayfa›Fırkalar›Büveyhî Himayesinde İmâmiyye
الإِمَامِيَّةُ فِي ظِلِّ البُوَيْهِيِّين

069 / 100334 H. · 945 M.Bağdat / Iraktarihe karıştı

Ayrılığın düğümü

Büveyhîler Bağdat’ta idareyi ele geçirince, o güne kadar büyük ölçüde gizli yaşayan İmâmî çevre açık bir kamusal alan buldu. Âşûrâ matemi ve Gadîr merasimi devlet eliyle serbest bırakıldı; bu, şehirde mezhepler arası gerilimi de belirgin hâle getirdi. Aynı dönemde Küleynî sonrası hadis külliyatı derlendi ve kelâm halkaları kuruldu.

Temel iddiaları

  • İmâmî inanç açıkça yaşanabilir; takıyye zorunlu değildir.
  • Âşûrâ ve Gadîr, topluluğun ortak alâmetleridir.
  • İmamlardan gelen rivayetler müstakil bir külliyat hâlinde derlenmelidir.

Ehl-i sünnetin cevabı

Bir topluluğun inancını korkusuzca yaşaması, itiraz edilecek bir şey değildir. Ehl-i sünnetin kaydı içeriğedir: sahâbe hakkında ağır söz söylemeye dönüşen merasim dili, Kur’an’ın önceki müminler için mağfiret dilemeyi öğreten âyetiyle bağdaşmaz. Ayrılık konuşulur; şahsiyetlere sövmek ise ilmî tartışmayı bitirir.

Akıbet

Büveyhî idaresi beşinci yüzyılda son buldu; fakat bu dönemde kurulan ilmî gelenek İmâmiyye’nin kalıcı zeminini oluşturdu.

Künye

Dönem
334 H. · 945 M.
Aile
Şia
Kol
İmâmiyye
Kilit şahsiyet
Mu‘izzüddevle el-Büveyhî (vefat 356 H.)
Bölge
Bağdat / Irak
Durum
tarihe karıştı

Sözlükçe

takıyye
Zarar görme korkusuyla inancı gizleme. Kollar arasında caiz olup olmadığı tartışılmıştır.

İlişkili düğümler

  • 260 H. · İmâmiyyeİmâmiyye ve Gaybet Akîdesi
  • 448 H. · İmâmiyyeŞeyh Tûsî ve Necef Halkası
  • 907 H. · İmâmiyyeSafevîlerle Devlet Mezhebi

Kaynakel-Bidâye ve’n-Nihâye — İbn Kesîr

Bu sayfa, kaydın dayandığı tek eseri künyesiyle gösterir; cilt ve sayfa bilgisi vermez. Aktarılan görüşler sahiplerine nispet edilerek, tenkit edilmeden önce kendi ifadeleriyle özetlenmiştir. Tarihî ayrıntı ve fıkhî hüküm için ilgili esere ve ehline müracaat ediniz.

← Mâtürîdî ve Semerkant Halkasıtüm düğümlerDürzîlik →

Bu site Allah rızası için yapılmıştır, hiçbir örgütle bir bağı ve sempatizanlığı yoktur ve hiçbirini desteklemez.

Ana Sayfaya Dön
Gizlilik·Kullanım Şartları·Telif ve İçerik·Künye·İletişim