İbn Kesîr
«Allah'ın rahmeti sayesinde sen onlara yumuşak davrandın» — Uhud'da sahabenin hatasına rağmen Peygamber'in (s.a.v.) yumuşaklığı, liderlikte merhametin örneğidir.
Tefsir
Âl-i İmrân 3:159
فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللَّهِ لِنتَ لَهُمْ
Allah'ın rahmeti sayesinde sen onlara yumuşak davrandın.
Özet: ahlak
«Allah'ın rahmeti sayesinde sen onlara yumuşak davrandın» — Uhud'da sahabenin hatasına rağmen Peygamber'in (s.a.v.) yumuşaklığı, liderlikte merhametin örneğidir.
Ayetin devamı «eğer kaba ve katı yürekli olsaydın etrafından dağılırlardı» der; yumuşaklık, insanları bir arada tutan bir sıfattır.
Ayet, istişare ve affetmeyi de emreder; «onlar için bağışlanma dile, iş hakkında onlarla istişare et» ifadesi buna delildir.
Yumuşak huyluluk, davetin ve liderliğin başarısı için şarttır; kabalık, insanları uzaklaştırır.
Ayetin sonundaki «karar verdiğinde Allah'a güven» emri, istişarenin karar sürecinin bir parçası, ama nihai kararın ardından tevekkülün kaçınılmaz olduğunu gösterir.
Bu ayet, Uhud'daki hata sonrası inmesiyle, liderin en zor anda bile öfkeyle değil bağışlama ve istişareyle hareket etmesi gerektiğini öğreten kalıcı bir yönetim ilkesidir.
«Fe-bimâ rahmetin» ifadesindeki «mâ» harfi, rahmetin büyüklüğünü ve genişliğini belirginleştiren bir tekid unsurudur; yumuşaklığın kaynağı doğrudan ilahi rahmettir.
«Allah'ın rahmeti sayesinde sen onlara yumuşak davrandın» — Uhud'da sahabenin hatasına rağmen Peygamber'in (s.a.v.) yumuşaklığı, liderlikte merhametin örneğidir.